มาตรการลดใช้พลังงานของคณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มทร.ธัญบุรี
พลังงานเป็นปัจจัยที่สำคัญในการตอบสนองความต้องการของประชาชน ภาคธุรกิจและอุตสาหกรรม แต่ประเทศไทยมิได้มีแหล่งพลังงานเชิงพาณิชย์ภายในประเทศมากพอกับความต้องการ ทำให้ต้องพึ่งพาพลังงานจากต่างประเทศเป็นส่วนใหญ่ ที่ปัจจุบันมีมูลค่ากว่า 5 แสนล้านบาท แนวทางสำคัญที่จะช่วยลดอัตราการเพิ่มความต้องการใช้พลังงานของประเทศ คือการส่งเสริมให้มีการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพและประหยัดในทุกภาคส่วน
จากการประชุมของคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 20 มีนาคม 2555 ได้มีมติให้หน่วยงานราชการดำเนินมาตรการลดใช้พลังงานลงให้ได้อย่างน้อย 10% เพื่อเป็นตัวอย่างให้กับภาคเอกชน ภาคประชาชนในการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อผ่อนภาระรายจ่ายด้านการนำเข้าน้ำมันจากต่างประเทศ
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเล็งเห็นความสำคัญของการลดการใช้พลังงาน ดังนั้นจึงได้มีการดำเนินการตามขั้นตอนต่อไปนี้
ขั้นตอนที่ 1 จัดตั้งคณะทำงานประหยัดพลังงานของหน่วยงาน โดยหัวหน้าส่วนราชการ เป็นประธานและมีสมาชิกที่ประกอบด้วยผู้แทนของแต่ละกลุ่มงาน
ขั้นตอนที่ 2 คณะทำงานร่วมกันพิจารณาการใช้ไฟฟ้าและน้ำมันเชื้อเพลิงภายในหน่วยงาน โดยเฉพาะปริมาณการใช้ไฟฟ้าภายในหน่วยงาน ควรทราบสัดส่วนการใช้พลังงานในแต่ละระบบ ที่จำแนกออกเป็น (1) ระบบแสงสว่าง (2) ระบบปรับอากาศ และ (3) ระบบอื่นๆ
ขั้นตอนที่ 3 คณะทำงานร่วมกันพิจารณาวิธีการใช้งานของแต่ละระบบที่ควรจะเหมาะสมตามความจำเป็น และพิจารณาวิธีการดูแลบำรุงรักษาที่ควรจะมีการมอบหมายบุคคลและกำหนดเวลาในการตรวจสอบ
ขั้นตอนที่ 4 จากขั้นตอนที่ 2 และ 3 นำมาจัดทำแผนและมาตรการประหยัดพลังงานที่เหมาะสมกับหน่วยงาน โดยกำหนดเป้าหมายลดการใช้พลังงานลงให้ได้อย่างน้อยร้อยละ 10 เมื่อเทียบกับค่าการใช้พลังงานมาตรฐาน
1) เริ่มจากระบบที่มีสัดส่วนการใช้พลังงานสูงมากและมีโอกาสที่จะประหยัดพลังงานได้อีก
2) กำหนดมาตรการเบื้องต้นที่สามารถทำได้โดยไม่ต้องลงทุน ได้แก่ ลดการใช้ / ลดการสูญเสีย / อุดรอยรั่ว / ปรับเปลี่ยนวิธีทำงาน
3) เผยแพร่ข้อมูลประชาสัมพันธ์เพื่อสร้างความร่วมมือในหน่วยงาน
4) กำหนดมาตรการประหยัดพลังงานในส่วนที่จำเป็นต้องมีการลงทุน เพื่อปรับเปลี่ยนให้เป็นอุปกรณ์ประหยัดพลังงานหรือ / และ มีประสิทธิภาพที่สูงขึ้น
ขั้นตอนที่ 5 กำหนดผู้รับผิดชอบในการดำเนินการตามแผนปฏิบัติการประหยัดพลังงาน และกำหนดระยะเวลาดำเนินการและการรายงาน
ขั้นตอนที่ 6 คณะทำงานร่วมกันติดตามผลการดำเนินการ เปรียบเทียบผลกับค่าเป้าหมายที่กำหนดไว้ และทบทวนแผนปฏิบัติการประหยัดพลังงาน อย่างน้อยปีละ 2 ครั้ง
คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มทร.ธัญบุรี มุ่งมั่นที่จะลดใช้พลังงาน สู่เป้าหมายลดใช้พลังงาน 10%
1. ตรวจสอบการบริหารจัดการ
1 มีการประกาศนโยบายพลังงานให้พนักงานทุกคนทราบอย่างชัดเจน
2 กำหนดเป้าหมายของการประหยัดพลังงาน
3 ท่านได้แต่งตั้งทีมงานคณะกรรมการอนุรักษ์พลังงานขึ้นมา
4 ทีมงานคณะกรรมการอนุรักษ์พลังงานมาจากพื้นที่ที่มีการใช้พลังงาน
5 ทีมงานอนุรักษ์พลังงานของท่านมีการประชุมกันทุกเดือน
6 การประชุมมีการรายงานพลังงานที่ใช้และเปรียบเทียบกับค่าเป้าหมาย
7 มีระบบการรวบรวมข้อมูลการผลิตและพลังงานที่ใช้
8 แต่ละแผนกมีเป้าหมายการประหยัดพลังงานของตัวเองและมีการติดตามให้ได้ตามเป้าหมาย
9 ข้อมูลการใช้พลังงานมีการรายงานถึงผู้บริหาร
10 มีการประชาสัมพันธ์ ย้ำเตือนถึงการประหยัดพลังงานไปยังบุคลากรอย่างต่อเนื่อง
11 มีกิจกรรมที่จูงใจให้บุคลากรร่วมกันประหยัดพลังงาน
ตารางตรวจสอบ (checklists) เพื่อการอนุรักษ์พลังงาน
ดัดแปลงจากเอกสารกรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน34
1 ปิดระบบปรับอากาศในเวลาพักกลางวันโดยไม่เปิดหน้าต่าง
2 ปิดระบบแสงสว่างในเวลาพักกลางวันบางส่วน คงเหลือเท่าที่จำเป็น
3 ปิดเครื่องคอมพิวเตอร์ Printer เครื่องถ่ายเอกสาร เวลาพักกลางวัน
4 ควบคุมการถ่ายเอกสารให้ถ่ายเฉพาะงานที่จำเป็นและใช้กระดาษReused
5 ออกกฎให้ใช้บันไดแทนลิฟต์เมื่อขึ้นลงไม่เกิน 2 ชั้น (ตั้งการจอดลิฟต์ตามชั้นที่กำหนด)
6 มีพนักงานเดินปิดไฟ เครื่องปรับอากาศ และอุปกรณ์ที่ใช้ พลังงานอื่นๆ ตามตารางเวลา เช่น พักกลางวัน หลังเลิกงาน
7 ใช้โปสเตอร์ให้ความรู้ทางด้านพลังงาน (รณรงค์)
8 ประชาสัมพันธ์ขอความร่วมมือเกี่ยวกับการดำเนินมาตรการอนุรักษ์พลังงาน
9 ประชาสัมพันธ์มาตรการอนุรักษ์พลังงานที่ดำเนินการแล้ว
10 เขียนข้อความ คำขวัญ หรือความรู้ด้านพลังงานในกระดาษโน้ตที่ใช้ภายในองค์กร
11 จัดการประกวดฝ่ายประหยัดพลังงานดีเด่นประจำปี และออกความเห็นเพื่อการปรับปรุง
12 จัดให้มีวันประหยัดพลังงานปีละ 2 ครั้ง
13 จัดให้มีวันทดลองมาตรการประหยัดพลังงาน เช่น วันศุกร์จะทดลองปิดแอร์เร็วขึ้น 15 นาที
14 มีกล่องรับข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการประหยัดพลังงาน
15 จัดการอบรมให้บุคลากรมีความรู้ ความเข้าใจและเห็นประโยชน์ในการอนุรักษ์พลังงาน
16 ปลูกฝังจิตสำนึกที่ดีเรื่องการอนุรักษ์พลังงานให้แก่พนักงาน จนกลายเป็นความเคยชิน
17 จัดให้มีเสียงตามสาย กำชับในเรื่องการประหยัดพลังงานทุกวัน
18 ติดสติกเกอร์ ป้ายผ้า เตือนที่สวิตช์ไฟ สวิตช์เครื่องปรับอากาศ
19 ประกวดคำขวัญประหยัดพลังงาน
3. ระบบแสงสว่าง
1 ปิดไฟช่วงพักเที่ยง และปิดไฟฟ้าที่ไม่ได้ใช้งานเสมอ
2 ปิดไฟแสงสว่างในห้องไฟฟ้า ห้องเครื่อง ห้องเก็บของ และห้องน้ำ เปิดเฉพาะเมื่อมีการใช้งาน
3 ปลดหลอดไฟฟ้าบริเวณที่ไม่ใช้งานหรือไม่จำเป็นออก
4 ลดการใช้หลอด Spot Light ซึ่งเป็นหลอดไส้กินไฟมาก
5 ทำความสะอาดหลอดไฟและโคมทุกเดือน
6 ใช้ Timer ควบคุมการเปิดปิดไฟส่องในบางพื้นที่
7 ติดสติกเกอร์ระบุว่าสวิตช์ตัวใดควบคุมบริเวณใด
8 จัดพนักงานเดินตรวจและปิดไฟหลัง 18.00 น. (เช่น แม่บ้าน รปภ.)
9 ลดจำนวนหลอดไฟภายนอกอาคารที่ไม่จำเป็น
10 ใช้ Timer ควบคุมการเปิดปิดหลอดไฟส่องสว่างภายนอกอาคาร
4. ระบบปรับอากาศและระบบระบายอากาศ
1 เปิดเครื่องปรับอากาศก่อนเวลาทำงานเพียง 15 นาที หรือน้อยกว่า
2 ปิดเครื่องปรับอากาศก่อนเวลาเลิกงาน 15-30 นาที หรือมากกว่า
3 ปิดเครื่องปรับอากาศช่วงพักกลางวัน (ในห้องที่ไม่ได้ใช้งาน)
4 ตั้งความเร็วพัดลมของ A/C ให้ต่ำ ที่สุดเท่าที่คนที่ใช้งานพื้นที่ยังคงรู้สึกสบาย
5 ปรับ Thermostat ให้เหมาะสม ไม่ตั้งต่ำเกินไป เช่น ตั้งไว้ที่ 25 °C
6 ปิดฝาครอบ Thermostat ในห้องเรียนป้องกันนักศึกษาปรับ
7 ทำความสะอาดแผ่นกรองอากาศ คอยล์เย็น และคอยล์ร้อน ทุก 1-3 เดือน
8 ย้ายกระติกน้ำร้อน เครื่องถ่ายเอกสาร หรืออุปกรณ์ที่มีความร้อน ออกจากพื้นที่ปรับอากาศ
9 จัดสัมภาระ เอกสาร ฯลฯ ที่ไม่ใช้งานนำไปเก็บบริเวณที่ไม่ได้ปรับอากาศ
5. ระบบและอุปกรณ์อื่น ๆ
อุปกรณ์สำนักงาน
1 ปิดคอมพิวเตอร์เวลาพักเที่ยง
2 ตั้งเวลาปิดจอคอมพิวเตอร์อัตโนมัติเมื่อไม่มีการใช้งาน 3 นาที
3 ตั้งเวลาคอมพิวเตอร์ให้เข้า Standby Mode เมื่อไม่มีการใช้งาน 15 นาที
4 ต่อ Printer 1 เครื่องให้ใช้งานกับคอมพิวเตอร์อย่างน้อย 3 เครื่อง
5 ตั้งเวลาเครื่องถ่ายเอกสารให้เข้า Energy Save Mode เมื่อไม่มีการใช้งาน 3 นาที
ลิฟต์
1 จัดตารางเวลาการเปิดปิดลิฟต์ให้เหมาะสม เช่น ลดชั่วโมงการใช้ลิฟต์ต่อวัน
2 ปิด A/C ห้องเครื่องลิฟต์ เวลาไม่ใช้งานลิฟต์
3 ใช้พัดลมระบายอากาศในห้องเครื่องลิฟต์แทนการใช้ A/C
4 โปรแกรมให้ลิฟต์จอดชั้นเว้นชั้น หรือเฉพาะบางชั้น
5 ติดสติกเกอร์และขอความร่วมมือให้ใช้บันไดแทนลิฟต์เมื่อขึ้นลง 1 ชั้น
6 ติดตั้ง Timer เพื่อปิดพัดลมและไฟแสงสว่างในลิฟต์ เมื่อไม่มีการใช้งานเกิน 2 นาที
